Reklama
Neutralizator - profesjonalny dezynfekant, pochłaniacz i neutralizator zapachów

Ogólne badanie kliniczne i sposoby obchodzenia się z kotem, Cz. 4

Badanie topograficzne.

Dalsze badanie kliniczne powinno przebiegać planowo, uwzględniając poszczególne układy i narządy. Czas badania można skrócić, przeprowadzając je według schematu topografii narządowej, począwszy od czubka nosa zwierzęcia. Sam plan badania wygląda identycznie jak dotychczas:

  • oglądanie,
  • omacywanie,
  • osłuchiwanie,
  • opukiwanie.

Już na początku badania lekarz najczęściej napotyka wiele niepokojących odchyleń od normy, których podstawowym sygnałem jest nieprzyjemny zapach mogący mieć duże znaczenie diagnostyczne. Są to np.:

  • kamień nazębny,
  • zapalenie przyzębia i dziąseł,
  • zapalenie zewnętrznego,
  • brudna skołtuniona sierść,
  • wrzodziejące zmiany na skórze (w tym guzy nowotworowe),
  • mocznica (zapach amoniaku),
  • cukrzyca (zapach acetonu).

Głowa i szyja.

Nos i nozdrza powinny być czyste, bez wysięku i zaschniętych strupków. Niezakłócony przepływ powietrza przez drogi oddechowe sprawdza się za pomocą kłaczka waty. Wypływ z jednego otworu nosowego świadczy o miejscowym procesie chorobowym toczącym się w jednej jamie nosowej. Częściej jednak można się spotkać z symetrycznym wypływem z obu nozdrzy, będącym objawem procesów obejmujących ogólnie drogi oddechowe (np. koci katar). Ważne jest sprawdzenie koloru i konsystencji tego wypływu:

  • śluzowy,
  • surowiczy,
  • ropny,
  • krwisty.

Następnym elementem jest ocena skóry części twarzowej pod względem jej powierzchni (czy i w jaki sposób jest zmieniona) oraz owłosienia. Miejscowe łuskowate lub zapalne zmiany, którym towarzyszy wypadanie włosów, pozwalają podejrzewać zakażenie grzybicze. Łyse miejsca i ślady po zadrapaniach na małżowinach usznych świadczą o zapaleniu przewodu słuchowego zewnętrznego, a krwiste nadżerki okolicy warg sugerują toczące się choroby o podłożu immunologicznym.

Jamę ustną udaje się najczęściej obejrzeć bez pomocy drugiej osoby. Jedną ręką należy objąć kota za głowę, chwytając za łuki jarzmowe, a palcem wskazującym drugiej ręki odciągnąć w dół żuchwę opierając palec na jej spojeniu. Oglądając jamę ustną, trzeba zwrócić uwagę na zaczerwienienia i nadżerki na dziąsłach, po wewnętrznej stronie policzków, na górnej powierzchni i krawędziach języka, a także przyjrzeć się krtani i migdałkom. Następnie lekarz powinien sprawdzić ruchomość stawów skroniowo-żuchwowych i stan uzębienia:

  • kamień nazębny,
  • ruchomość zębów,
  • złamania.

Kolor błony śluzowej jamy ustnej może być wskazówką mówiącą o układzie krążenia i krwi. Czas kapilarny dłuższy niż dwie sekundy może być sygnałem świadczącym o zaburzeniach w mikrokrążeniu:

  • niewydolność układu krążenia,
  • wstrząs,
  • kwasica metaboliczna.

Badając oczy należy zwrócić uwagę na krawędzie powiek, czy nie zalega na nich zaschnięty wysięk, na kolor, wilgotność błon śluzowych:

  • blade przy niedokrwistości,
  • ciemnoczerwone przy ogólnej chorobie przebiegającej z gorączką,
  • nastrzykane naczynia przy miejscowych procesach zapalnych,

na spojówki:

  • kształt,
  • kolor,
  • ułożenie.

Trzeba zbadać również źrenice:

  • wielkość,
  • ułożenie,
  • ruchomość,
  • kolor twardówki.

Jeżeli to możliwe, kolor ocenia się przy świetle dziennym. Rogówka powinna być przezroczysta i gładka. Należy ocenić tęczówkę:

  • symetrię,
  • kolor,
  • wypukłość,
  • ruchomość,
  • kształt

i reakcje źrenicy. Źrenice mogą być rozszerzone przy ślepocie i silnym strachu, zwężone natomiast są konsekwencją procesów zapalnych toczących się wewnątrz gałki ocznej. Podczas badania trzeba porównać:

  • wielkość,
  • ułożenie,
  • kształt,
  • ruchomość i kolor obu tęczówek,
  • reakcje źrenicy,
  • symetryczność gałek ocznych.

Każde odchylenie od normy powinno być sygnałem do przeprowadzenia dokładnego badania okulistycznego i neurologicznego badania pacjenta.

Uszy.

Należy dokładnie obejrzeć zarówno małżowiny uszne, jak i przewody słuchowe zewnętrzne. Lekarz musi zwrócić uwagę na:

  • zaczerwienienia,
  • obrzęki,
  • obecność wydzieliny,
  • strupy,
  • nadżerki,
  • rany ból przy ucisku,
  • świąd,
  • w jakiej pozycji kot trzyma głowę.

W przypadku zauważonych niepokojących zmian konieczne jest dokładne badanie przewodu słuchowego łącznie z błoną bębenkową, a przy podejrzeniu choroby ucha środkowego także wykonanie zdjęcia rentgenowskiego, badania ultrasonograficznego lub tomograficznego.

W następnej kolejności zbadać należy węzły chłonne podżuchwowe i zagardłowe oraz omacać dokładnie krtań i szyję pacjenta. Bolesność i powiększenie węzłów chłonnych może świadczyć o miejscowych procesach zapalnych lub o nowotworowej fazie białaczki. Tarczycę można wyczuć jedynie, gdy jest ona powiększona. Tak jak w przypadku każdego innego badania trzeba zwrócić uwagę na bolesność badanych tkanek, a także na to, czy badając krtań i tchawicę, jesteśmy w stanie sprowokować odruch kaszlu.

Oglądanie i omacywanie grzbietu i kończyn.

Stan odżywienia można najlepiej ocenić, omacując kota. Jeżeli stwierdzi się nadwagę lub otyłość, należy porozmawiać z właścicielem na temat sposobu żywienia zwierzęcia. U takiego pacjenta trzeba również dokładnie zbadać układ krążenia.

Omacując grzbiet zwierzęcia, lekarz powinien zwrócić uwagę na ewentualne zgrubienia w tkankach podskórnych, siłę ruchu klatki piersiowej podczas oddychania i symetrię. Opóźniony powrót fałdu skóry do pozycji fizjologicznej świadczy o odwodnieniu. Może to być wynikiem:

  • nadmiernej utraty płynów spowodowanej wymiotami,
  • biegunką,
  • niewydolnością układu wydalniczego przebiegającą z wielomoczem,
  • chorobami wątroby.

Należy zwrócić uwagę na zmiany w skórze i okrywie włosowej. Bywają one następstwem przewlekłych chorób ogólnych, objawami zaburzeń w gospodarce hormonalnej:

  • torbiele jajników,
  • nowotwory,
  • jąder,
  • niedoczynność tarczycy,
  • choroba Cushinga.

Pacjent, u którego zostały stwierdzone zmiany skórne, powinien zostać poddany szczegółowemu badaniu dermatologicznemu.

Badając zewnętrzne narządy płciowe, należy ocenić:

  • wielkość,
  • kształt,
  • konsystencję,
  • obecność ewentualnego wypływu.

Niewielka ilość klarownego wysięku może być fizjologiczna, natomiast wysięk mętny, brunatny lub ropny jest objawem choroby.

U kocurów trzeba zbadać:

  • prącie,
  • jądra,
  • napletek,

zwracając uwagę na toczące się stany zapalne, zmiany nowotworowe lub inne zmiany błony śluzowej. Badanie koloru, ukrwienia i czasu kapilarnego błony śluzowej (podobnie jak w przypadku spojówek) pozwala na ocenę stanu ogólnego pacjenta. Badaniem należy objąć również okoliczne węzły chłonne, sprawdzając ich wielkość, konsystencję i przesuwalność.

Obecność kału, zaczerwienienie, obrzęk w okolicy odbytu może być dla lekarza sygnałem problemów dotyczących gruczołów okołoodbytowych lub ich zatok. Tak jak na każdym połączeniu skóry i błony śluzowej, tak też w okolicy odbytu mogą się pojawić zaczerwienienia i nadżerki świadczące o chorobie autoimmunologicznej.

Oglądanie i omacywanie dużych stawów i kontrola stopnia ich ruchomości pozwala stwierdzić ewentualne zmiany zapalne lub zwyrodnieniowe. Ponadto badając kończyny, należy zwrócić baczną uwagę na przestrzenie międzypalcowe, opuszki i pazury – zmiany zapalne w tych miejscach także mogą być objawem chorób tła immunologicznego. Sposób poruszania się zwierzęcia na stole i przeprowadzenie prostych testów (podnoszenie kończyn) pozwala wyrobić sobie pogląd o stanie czynnościowym jego narządu ruchu i unerwienia.

CDN.




Zgodnie z ustawą z 4 lutego 1994 o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. 94 Nr 24 poz. 83, sprost.: Dz. U. 94 Nr 43 poz. 170) oraz zmianami z dnia 9.05.2007 r. (Dz. U. Nr 99, poz. 662) za naruszenie praw własności poprzez kopiowanie, powielanie i rozpowszechnianie przedstawionych na stronach Veterynaria.pl, Vetforum.pl, Sklep.Veterynaria.pl treści bez zgody właściciela grozi grzywna oraz kara pozbawienia wolności od 6 m-cy do lat 5 (art. 115.1).